BOGUSŁAW SCHAEFFER najbardziej znany na świecie artysta z Nowej Huty i 4 minuty z uroczystości odsłonięcia tablicy na osiedlu Kolorowym. Paweł Bitka Zapendowski i Mikołaj Grabowski opowiadają o Schaefferze w Nowohuckiej Kronice Filmowej. Na fotosie Magdalena Mazurkiewicz, radna Miasta Krakowa i ks. kanonik Zygmunt Kosowski, proboszcz parafii w Czyżynach.
zobacz: https://www.youtube.com/watch?v=iGBq6Aps2Hg
Zobacz trailer filmu: https://www.youtube.com/watch?v=sY6lNOve0jo
Jako urodzony w Nowej Hucie miałem przyjemność nakręcić film o najbardziej znanym na świecie twórcy z Nowej Huty – Bogusławie Schaefferze. Puste mieszkanie ewokuje wspomnienia z lat wypełnionych twórczą pracą wielkiego kompozytora i dramaturga.. Film by nie powstały gdyby nie Krzysztof Ridan – montaż i zdjęcia do sekwencji odsłonięcia tablicy Schaeffera, oglądania mieszkania i plenerów. Paweł Sznurek zrobił malownicze zdjęcia martwych natur we wnętrzu. Narratorem w filmie jest Janusz Michalik, aktor wierny teatrowi Schaeffera od lat. Na pokaz podczas nowohuckich dni “Zajrzyj do…” 21.09.2025 przybyli fani sfery Bogusław Schaeffer Today m.in. aktor i reżyser Marek Wilk. Biografka kompozytora Jadwiga Hodor powiedziała o filmie “Bogusław Schaeffer na Kolorowym”, że to „ważny dokument o Schaefferze!” Projekcję poprowadził Krzysztof Kostrzewa, kompozytor i teoretyk muzyki ze Związku Kompozytorów Polskich. / Paweł Bitka Zapendowski
Pokaz odbył się w ramach dni “Zajrzyj do Huty 2025”, organizowanych przez Muzeum Krakowa – Muzeum Nowej Huty.
21 września o godz. 16.00 – w Zespole Szkół Mechanicznych nr 3 w Krakowie (os. Szkolne 37).
Twórcy filmu zapraszają na prapremierę dokumentu „Bogusław Schaeffer na Kolorowym” – w ramach dni „Zajrzyj do Huty 2025”, organizowanych przez Muzeum Krakowa – Muzeum Nowej Huty.
21 września o godz. 16.00 – w Zespole Szkół Mechanicznych nr 3 w Krakowie (os. Szkolne 37). Reżyseria: Paweł Bitka, zdjęcia: Krzysztof Ridan, Paweł Szurek, Paweł Bitka, montaż: Krzysztof Ridan, produkcja Fundacja Inwestuj w Kulturę, 2025. Prelekcję wygłosi dr hab. Krzysztof Kostrzewa, prof. Uniwersytetu Rzeszowskiego. Wydarzenie przygotowane przez Komitet Obywatelski Pamięci o Bogusławie Schaefferze przy Fundacji Inwestuj w Kulturę im. Marka Jędrzejczyka. Jest to relacja o życiu i twórczości Bogusława Schaeffera, który w mieszkaniu na os. Kolorowym mieszkał i tworzył przez ok. 60 lat. Tablica pamiątkowa została ufundowana dzięki staraniom Komitetu Obywatelskiego Pamięci o Bogusławie Schaefferze przy wsparciu finansowym Rady Dzielnicy XVIII w Nowej Hucie. Autorem tablicy i rzeźby B. Schaeffera jest Karol Badyna, prof. ASP. Bogusław Schaeffer (1929–2019) – wybitny kompozytor, muzykolog, pedagog i dramaturg – jest najbardziej znanym na świecie twórcą z Nowej Huty. Wstęp wolny.
Ruch Muzyczny z dnia 2025-07-08 opisuje uroczystość odsłonięcia tablicy Schaeffera.
https://ruchmuzyczny.pl/article/5410-w-krakowie-odslonieto-tablice-upamietniajaca-schaeffera
W szóstą rocznicę śmierci Bogusława Schaeffera, 30 czerwca o godzinie szesnastej na osiedlu Kolorowym 4 rozpoczęła się uroczystość odsłonięcia tablicy pamiątkowej. Autorem pięknej rzeźby jest prof. ASP Karol Badyna.
W uroczystości udział wzięli mieszkańcy, przedstawiciele środowiska akademickiego, ludzie kultury, sztuki i samorządowcy.
Tablica powstała dzięki determinacji i zaangażowaniu Komitetu Obywatelskiego Pamięci o Bogusławie Schaefferze, przy wsparciu finansowym Rady Dzielnicy XVIII Nowa Huta.
Komitet Obywatelski Pamięci o Bogusławie Schaefferze
i Rada Dzielnicy XVIII Nowa Huta
zapraszają na uroczystość odsłonięcia tablicy
BOGUSŁAWA SCHAEFFERA
na bloku nr 4, osiedle Kolorowe w Krakowie – Nowej Hucie
30 czerwca (poniedziałek) 2025 roku, godz. 16.00
Bogusław Schaeffer, wybitny artysta, kompozytor, muzykolog, pisarz muzyczny, dramaturg i plastyk, profesor Akademii Muzycznej w Krakowie i Mozarteum w Salzburgu, urodzony we Lwowie (6.06.1929), w tym domu mieszkał i tworzył w latach 1959 – 2016, zmarł w Salzburgu (1.07.2019). Jest najbardziej znanym na świecie twórcą z Nowej Huty.
Po uroczystości unikalna okazja odwiedzenia mieszkania rodziny Schaefferów!
We współpracy z Młodzieżowym Domem Kultury „Dom Harcerza”im. prof. Aleksandra Kamińskiego w Krakowie
Książkę autorstwa Jadwigi M. Hodor Fenomen nowej muzyki. Uniwersum Bogusława Schaeffera (wyd. Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie, 712 str, 84 fot, 2025) można kupić w sklepie internetowym Akademii Artstore:
https://www.artstore.asp.krakow.pl/…/fenomen-nowej…
lub bezpośrednio w głównym gmachu ASP w Galerii ASP przy ul. Basztowej 18 w godzinach otwarcia galerii: od środy do soboty w godz. 14.00-19.00.
Spotkanie z Jadwigą M. Hodor, autorką kompendium wiedzy o życiu i twórczości „Fenomen nowej muzyki. Uniwersum Bogusława Schaeffera” (wyd. Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie, 712 str, 84 fot, 2025), odbyło się 17 czerwca 2025 roku w ASP przy Placu Matejki. Spotkanie rozpoczął koncert Krzysztofa Klimy „బోగుస్లా షాఫర్తో సంభాషణలు” – nieistniejące ale możliwe dialogi z Bogusławem Schaefferem”. Artysta poprowadził także rozmowę z Autorką.
O książce
Monumentalna twórczość B. Schaeffera w szczególny sposób wpisuje się w rozwój współczesnej kultury w wielu zakresach, głównie muzyki, teatru, pisarstwa muzycznego, grafiki i pedagogiki. Zatem zgłębienie fenomenu Schaeffera wymaga przede wszystkim analizy owego wszechstronnego i niezwykle zróżnicowanego dorobku twórczego. Jednocześnie też nie może umknąć badaniom bogata działalność artystyczna koncertującego pianisty, organizatora wydarzeń muzycznych, wydawcy i reżysera. Schaeffer – jako znawca dziejów – w swojej muzyce przeciwstawia się tradycji, poszukuje swoistego piękna, stosując nowatorskie media. Jego język dźwiękowy od pierwszych utworów wyróżnia się odrębnością, innowacyjnością i złożonością. Staranny dobór środków jest zawsze podporządkowany konkretnym ideom, które kompozytor lubi urzeczywistniać w zamaskowanym i zaszyfrowanym brzmieniu. Stąd jego utwory, zwłaszcza kameralne i orkiestrowe, rodzą się dzięki odkrywczej metodzie komponowania barwy z zastosowaniem rozmaitych technik tworzenia (m. in.: polilinearyzmu czy kalejdoskopowości fakturalnej). Kompozytor wymyśla własny system harmoniczny. Poszukując wyrafinowanych konstelacji wprowadza do muzyki harmonię politonalną,”adjunktywną” i „addytywną”.
Tradycyjne instrumentarium w jego muzyce zyskuje nowe brzmienie. Schaeffer wykorzystuje niemal wszystkie instrumenty, ukazując ich – nie znane dotąd – możliwości techniczne i kolorystyczne w wersjach solowych oraz wciąż zmieniających się zestawieniach kameralnych i orkiestrowych.
Muzykę Schaeffera wyróżnia rzadko wcześniej spotykane zagęszczenie, którego istotą jest wirtuozowski dobór zestawianych ze sobą subtelności materiałowych w zakresie wszystkich elementów muzycznych. Ich przemyślne, zmienne konfiguracje, o indywidualnej wewnętrznej dynamice i rytmice, tworzą nieprzewidywalną, oryginalną narrację. Schaeffer kreuje w muzyce nową estetykę, nową filozofię.
Obok muzyki, w dorobku Schaeffera ważną rolę odgrywa twórczość teatralna, nie mająca swojego odpowiednika we współczesnej literaturze, a także twórczość pisarska. Ze względu na swoje dokonania w sztuce jest więc Schaeffer twórcą bezkonkurencyjnym.
Książka Fenomen nowej muzyki. Uniwersum Bogusława Schaeffera ma charakter popularno-naukowy. Podzielona jest na trzy części, z których każda rozpatruje fenomen Bogusława Schaeffera z innego punktu widzenia.
W Portrecie artysty, oprócz ważnych faktów biograficznych (w ujęciu chronologicznym), śledzimy także poszczególne okresy drogi twórczej kompozytora, pisarza muzycznego, dramaturga, reżysera, pedagoga, grafika oraz koncertującego pianisty i organizatora różnych przedsięwzięć artystycznych.
Środkowa część Bliżej twórczości kompozytorskiej i teatralnej poświęcona jest monumentalnej twórczości kompozytorskiej B. Schaeffera (uprawianej w 25. różnych gatunkach muzycznych) oraz twórczości teatralnej. Zatem znajdziemy tu analizy wybranych utworów, z położeniem nacisku przede wszystkim na istotę podjętego przez twórcę problemu, oryginalność jego rozwiązania i znaczenie dla ewolucji współczesnego języka muzycznego, jak również krótkie charakterystyki wybranych sztuk teatralnych.
Podsumowaniem całości jest ostatnia część Fenomen Schaeffera z uwagami syntetycznymi, uwzględniającymi moje najważniejsze wnioski i przemyślenia, m.in. na temat: estetyki muzyki Schaeffera, jego animozji estetycznych i technicznych, jego języka dźwiękowego, tworzywa i środków, harmoniki, rytmiki, instrumentacji, źródeł twórczości oraz indywidualnego stylu. Przybliżam także problematykę, która z punktu widzenia czytelnika mogłaby być interesująca, np.: metody pracy twórczej, technika i rzemiosło, Schaeffer a krytyka muzyczna, mity opinie i nieporozumienia, pośrednicy i adresaci. W końcu poddaję analizie biografię duchową Schaeffera, jego indywidualizm, poglądy na sztukę, problemy psychologii twórczości kompozytorskiej, ewolucję jego „drogi teatralnej” oraz jego etykę i filozofię.
Uzupełnieniem książki są dodatkowe rozdziały, jak: spis kompozycji, dyskografia, publikacje, twórczość teatralna, nagrody, odznaczenia i tytuły, filmy o Bogusławie Schaefferze, bibliografia, wykaz przykładów muzycznych, spis fotografii, indeks osób.
Jadwiga M. Hodor
Jadwiga Maria Hodor – teoretyk muzyki, dr nauk humanistycznych w zakresie filozofii kultury, autorka monografii o B.Schaefferze – wydanej w Glasgow (Boguslaw Schäffer and his music, 1975), hasła o Bogusławie Schaefferze i jego twórczości w Encyklopedii Muzycznej PWM oraz licznych artykułów, esejów, recenzji poświęconych muzyce współczesnej, komentarzy do utworów i sztuk teatralnych Schaeffera (publikowanych m. in. w: Forum Musicum, Miesięczniku Literackim, Życiu Literackim, Kulturze, Ruchu Muzycznym, Dysonansach, programach koncertowych i teatralnych), pedagog (kierowniczka Sekcji Teorii w ZPSM im. M. Karłowicza w Krakowie w latach: 1982-92; nauczyciel dyplomowany od 1.08.2001), konsultant metodyczny Centrum Edukacji Artystycznej od 1995, ekspert Ministerstwa Edukacji Narodowej w latach: 2001 – 2011, autorka Materiałów do Kształcenia słuchu: Od interwału do melodii atonalnej, autorka całościowego programu badania poziomu nauczania kształcenia słuchu w szkołach muzycznych I stopnia i w szkołach muzycznych II stopnia, pomysłodawczyni, organizatorka i przewodnicząca jury w Ogólnopolskim Konkursie Czytania Nut Głosem dla uczniów szkół muzycznych II stopnia oraz w Regionalnych Konkursach: Kształcenia Słuchu i Czytania Nut Głosem dla uczniów szkół muzycznych I i II stopnia (odbywających się corocznie od 2001 r.). Od roku 1975 prowadzi lekcje otwarte (również międzyszkolne), konferencje metodyczne oraz warsztaty z kształcenia słuchu w: Krakowie, Kielcach, Tarnowie, Nowym Sączu, Nowym Targu, Krzeszowicach, Pińczowie, Czasławiu, Wieliczce – poświęcone wybranej tematyce (m. in.: Wokół idiomatyki harmonicznej, Od interwału do melodii atonalnej, Kształcenie pamięci muzycznej oraz umiejętności zapisywania muzycznych dyktand, Rytmika w centrum uwagi /pokaz różnych ćwiczeń/, Kształcenie wyobraźni muzycznej na wybranych ćwiczeniach, Problematyka rytmiczna: różne odmiany synkopy na przykładach z literatury muzycznej). Organizuje i także prowadzi audycje, koncerty szkolne i pozaszkolne, wygłasza prelekcje, wykłady, w ramach konferencji i sympozjów naukowych, festiwali teatralnych.
Na zdjęciach: Jadwiga Hodor, Krzysztof Klima, Karol Badyna, Marek Wilk, Andrzej Chłapecki.
Szanowni Państwo! Szukamy podmiotu miejskiego, który zechce przyjąć dotację celową i przekaże ją wykonawcom projektu i montażu tablicy na bloku na oś. Kolorowym w Krakowie – Nowej Hucie, gdzie mieszkał i tworzył prof. Bogusław Schaeffer. Jest samorządowy sponsor, mamy potrzebne zgody, brakuje podmiotu miejskiego, aby zgodnie z prawem tablica mogła zawisnąć jeszcze w tym roku. Tablica upamiętni wielkiego artystę, kompozytora, dramaturga, muzykologa, wychowawcę kilku pokoleń studentów, Honorowego Obywatela Miasta Krakowa.
5 marca 2025 w auli Zespołu Szkół Muzycznych w Wieliczce (“Sztygarówce”) odbyło się spotkanie “W otwarte karty z Schaefferem”, poświęcone wyjątkowej postaci Bogusława Schaeffera – kompozytora, dramaturga, muzykologa, grafika i filozofa, profesora Akademii Muzycznej w Krakowie i Mozarteum w Salzburgu – twórcy totalnego, czołowego przedstawiciela powojennej awangardy.
Prelekcję dla uczniów i pedagogów ZSM w Wieliczce poprowadziła monografistka kompozytora, teoretyk muzyki – dr Jadwiga Hodor oraz reżyser, dramaturg i teoretyk muzyki – Paweł Bitka Zapendowski.
Zaproszeniem do muzycznego świata Bogusława Schaeffera było wykonanie jego Mazurka nr 2 przez Julię Wójcik z klasy fortepianu mgr Izabeli Grzybek. Młoda pianistka zagrała z wyczuciem i ekspresją, oddając niuanse kolorystyczne i harmonię współbrzmień dźwiękowych.
Podczas spotkania mieliśmy okazję zapoznać się z wielowymiarową twórczością Bogusława Schaeffera, przedstawioną zarówno w relacji osobistej monografistki kompozytora, jak i przez fragmenty filmu dokumentalnego, pt. “Notacja”, w reżyserii Pawła Bitki Zapendowskiego.
Postać Schaeffera wzbudziła entuzjazm i zainteresowanie uczniów, co zaowocowało serią zróżnicowanych tematycznie pytań do prowadzących, na które wyczerpująco starali się odpowiedzieć. Dla autorów największej ilości pytań przygotowano nagrody w postaci książek autorstwa Bogusława Schaeffera.
Wieloaspektowość schaefferowskiej sztuki i jej oryginalność to cechy atrakcyjne dla odbiorców. Stworzenie możliwości uchylania drzwi do tego niezwykłego świata, zwłaszcza dla młodych umysłów – otwartych, przenikliwych i wyczulonych na autentyczność muzycznego przekazu – stanowi dużą wartość. Mamy nadzieję, że spotkanie takie jak to przyczyni się do promowania twórczości Bogusława Schaeffera, zwłaszcza wśród młodych odbiorców, którzy zaczną sięgać po jego dzieła – odkrywcze i fascynujące brzmieniowo!
Anna Kozłowska
Paweł Bitka Zapendowski w nowej odsłonie. Tym razem w dramaturgicznej adaptacji “Bogusław Schaeffer. Webern. Słuchowisko”. Nie tylko dla koneserów. Polecamy!
Must have w czytniku każdego!
https://www.e-bookowo.pl/…/boguslaw-schaeffer-webern.html
